Τα στοιχεία που δόθηκαν πρόσφατα από τον ΟΑΕΔ για την ανεργία είναι αδιαμφισβήτητα: Σήμερα, πάνω από 400.000 ελληνικές οικογένειες δεν διαθέτουν ούτε έναν εργαζόμενο. Με άλλα λόγια υπάρχουν περισσότερες από 400.000 «οικογένειες ανέργων» όπως τις έχουν χαρακτηρίσει, στις οποίες και οι δύο γονείς έχουν μείνει χωρίς δουλειά.  

Aπό τη Νέτη Φίλια
(Σύμβουλο Ψυχικής Υγείας, Γνωσιακή - Συμπεριφορική Θεραπεύτρια)

Νέτη Φίλια
Αυτά τα νούμερα είναι τόσο απόλυτα και δεν χρειάζονται αναλύσεις. Η ανεργία είναι ένα τεραστίων διαστάσεων πρόβλημα που έχει χτυπήσει την πόρτα της ελληνικής οικογένειας, ενώ χιλιάδες άλλες ζουν με την απειλή της.
Τι μπορούμε να κάνουμε όταν αυτό το πρόβλημα προκύψει και στο δικό μας σπίτι; Μιλάμε ή δεν μιλάμε στα παιδιά μας για την ανεργία του μπαμπά ή της μαμάς; Κάποιος μπορεί πολύ εύκολα να πει, πως τα παιδιά και κυρίως τα μικρά από δεν καταλαβαίνουν τα προβλήματα των ενηλίκων. Μπορεί να μην καταλάβουν τη φράση «ο μπαμπάς απολύθηκε», μπορούν όμως να καταλάβουν ότι αυτό είναι κάτι που στεναχωρεί πολύ τον μπαμπά! Η αλήθεια είναι πάντα ο καλύτερος δρόμος για να διαχειριστούμε ένα πρόβλημα. Στα παιδιά πρέπει να λέμε την αλήθεια, πρέπει να γνωρίζουν τι συμβαίνει στο σπίτι μας, αρκεί να μην τους στερούμε την ελπίδα, να μην τους μεταφέρουμε την ανασφάλειά μας ή την έντασή μας. 

Σε σχετικές έρευνες που έγιναν στις Ηνωμένες Πολιτείες για τις επιπτώσεις που έχει η ανεργία κυρίως του πατέρα στα παιδιά, διαπιστώθηκε πως όταν συμβαίνει αυτό, τα παιδιά έχουν 15% περισσότερες πιθανότητες να μείνουν στην ίδια σχολική τάξη. Επίσης αυτά τα παιδιά εκδηλώνουν έντονο άγχος, διαταραχές στον ύπνο ή στην όρεξη και γίνονται ιδιαίτερα νευρικά και οξύθυμα. Αυτές οι αντιδράσεις των παιδιών οφείλονται στο άγχος που μεταδίδεται από τους γονείς και κυρίως από τις συγκρούσεις και τους τσακωμούς μεταξύ τους, οι οποίες αυξάνονται όταν η οικογένεια αντιμετωπίζει την ανεργία.

Πως λοιπόν μπορεί ο πατέρας να διαχειριστεί αυτή τη νέα πραγματικότητα στη ζωή τη δική του και της οικογένειάς του, μετριάζοντας την ένταση και το άγχος που εύλογα θα εμφανιστούν;

- Το ζευγάρι συζητάει για το πρόβλημα της ανεργίας, ο σύντροφος ζητά τη στήριξη και κατανόηση από τη σύντροφο και αποφασίζουν να παραμείνουν ενωμένοι ώστε να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα από κοινού, περιορίζοντας τις οικογενειακές απώλειες. Τα παιδιά όταν βλέπουν τους γονείς ενωμένους σε μια δύσκολη κατάσταση, αισθάνονται ασφαλή και το κυριότερο διδάσκονται πώς πρέπει να φέρονται και τα ίδια αργότερα ως ενήλικες σε παρόμοιες δύσκολες καταστάσεις που θα τους φέρει η ζωή.


- Ανάλογα με την ηλικία των παιδιών, μπορούμε να τους εξηγήσουμε πως ο μπαμπάς δεν θα δουλεύει για λίγο καιρό, έτσι θα προσπαθήσουμε όλοι να χαλάμε λιγότερα χρήματα απ’ ότι συνήθως. Θα φροντίσουμε να έχουμε φαγητό στο ψυγείο μας, πως δεν θα μπορούμε να αγοράζουμε ό,τι θέλουμε ή μας αρέσει, αλλά ό,τι είναι απαραίτητο. Τα παιδιά θέλουν να ξέρουν πως τα αγαπάμε, τα φροντίζουμε και πως ακόμα και σε αυτή την κατάσταση εμείς δεν θα μετακινηθούμε από αυτές τις βασικές υποχρεώσεις μας ως γονείς.

- Το πρόβλημα με την ανεργία, πέρα από το προφανές (άγχος για την επιβίωση), δημιουργεί και παράπλευρα προβλήματα στην οικογένεια τα οποία είναι εκείνα που δεν μπορούν να διαχειριστούν τα παιδιά: Νεύρα, καυγάδες, αλληλοκατηγορίες του τύπου «εσύ φταις που έχασες τη δουλειά σου» κ.λπ.


- Είναι πολύ σημαντικό λοιπόν να υπάρχει συνοχή στην οικογένεια και κατανόηση για το πρόβλημα αλλά και η πίστη πως αυτό είναι ένα μεταβατικό στάδιο που θα οδηγήσει και πάλι στην σταθερότητα και την ευμάρεια της οικογένειας.

- Όταν καταφέρνουμε να διαχειριστούμε με ηρεμία και ψυχραιμία αυτή τη δύσκολη περίοδο, διδάσκουμε στα παιδιά μας πως αφ’ ενός η ζωή φέρνει αναπάντεχες και αναπόφευκτες αλλαγές και πως είμαστε σε θέση να τις διαχειριστούμε.

- Και για να μην κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλό μας, ας προσπαθήσουμε να μιλήσουμε ανοιχτά, να πούμε ότι έχουμε αγωνία ή ανησυχία γι’ αυτή την κατάσταση, αρκεί να υπερισχύει η ελπίδα και η αισιοδοξία. Κι όπως λέγεται πολύ εύστοχα: « Όλα θα πάνε καλά στο τέλος, κι αν δεν είναι καλά, τότε δεν είναι το τέλος».

- Επίσης επειδή το στρες σε περιόδους ανεργίας είναι υψηλό φροντίστε να βρίσκετε τρόπους να το διοχετεύετε: γυμναστική, περίπατοι, φίλοι που αγαπάμε και μας αγαπούν και ξέρουμε πως δεν θα μας κρίνουν και ό,τι άλλο μειώνει το άγχος και μας χαλαρώνει.


- Τέλος και όσο ψάχνουμε για δουλειά, στέλνουμε βιογραφικά και δραστηριοποιούμαστε, προσπαθούμε –όσο είναι δυνατό- να διατηρούμε το καλό κλίμα με τον σύντροφο και τα παιδιά, αφού αυτή η περίοδος δεν θα κρατήσει για πάντα. Όμως η οικογένεια είναι για πάντα.

Νέτη Φίλια
Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας, Γνωσιακή - Συμπεριφορική Θεραπεύτρια
6945-858780
netifilia@gmail.com